Grzegorzewska na liście Bookera

15.03.2017
#
  • okładka angielskiego wydania książki

Guguły Wioletty Grzegorzewskiej znalazły się na liście 13 książek nominowanych w tym roku do prestiżowej nagrody literackiej – The International Man Booker Prize.

Guguły to subtelna opowieść o dojrzewaniu na polskiej prowincji lat 80-tych. Grzegorzewska zabiera czytelników w podróż przez Polskę, której już nie ma, przez kraj, w którym kona komunizm, a Jan Paweł II i Lech Wałęsa są narodowymi bohaterami. Historia Wioli, która dorasta na polskiej wsi, zbudowana jest z ulotnych strzępków wspomnień, drobnych przebłysków tego, co było, i tego, jak dorosły zapamiętał świat dziecka. Książka ukazała się w Polsce nakładem wydawnictwa Czarne w 2014 r. i znalazła się w finale Nagrody Literackiej Nike.

Słowo Guguły to regionalizm oznaczający niedojrzałe owoce. „Dorastająca w małej, pełnej nieszczęśliwych, jakby niedokończonych i bez szans na przemianę ludzi dziewczynka doświadcza zwykłych okropności, które były udziałem tak wielu innych dzieci. Jest w tym świecie szorstkość wynikająca z pośpiechu i zmęczenia. (...) Utalentowana plastycznie dziewczynka najbardziej związana jest z ojcem, który preparuje dzikie ptaki i na wódczanej chmurze ucieka od nieznośnej rzeczywistości, podupadłego domu, biedy, brzydoty sprzętów" – pisała o książce w naszej recenzji Anna Marchewka.

Listę książek nominowanych w tym roku do International Man Booker Prize ogłoszono podczas trwających właśnie Międzynarodowych Targów Książki w Londynie, których Polska jest gościem honorowym. Wśród 13 nominowanych książek są także m.in. Judasz Amosa Oza, Koń wchodzi do baru Davida Grossmana, The Traitor's Niche Ismaila Kadare

Książkę, która w angielskiej wersji nosi tytuł Swallowing Mercury, przełożyła Eliza Marciniak, a wydała oficyna Portobello Books specjalizująca się w promocji polskiej literatury (wydali m.in. Wojciecha Tochmana, Jacka Hugo-Badera, Michała Witkowskiego).  

Wioletta Grzegorzewska (ur. 1974) od 2006 r. mieszka poza Polską. Opublikował dotąd tomy wierszy m.in. Wyobraźnia kontrolowana (1998), Parantele (2003), Orinoko (2008), Inne obroty (2010), Pamięć Smieny/ Smena's Memory (2011) i tom prozatorski Notatnik z wyspy (2012). W lipcu w wydawnictwie W.A.B. ukaże się nowa powieść  Wioletty Grzegorzewskiej Stancje. W Wielkiej Brytanii pisarka znana jest jako Wioletta Greg.

Nagroda Bookera od 1969 r. do 2014 r. przyznawana była autorom pochodzącym ze Wspólnoty Brytyjskiej, Irlandii i Zimbabwe. Ostatnie edycje są już otwarte dla wszystkich autorów piszących po angielsku – w zeszłym roku nagrodę otrzymał Amerykanin Paul Beatty. The Man Booker International Prize została ustanowiona w 2005 r. i początkowo przyznawana była co dwa lata. W 2016 r. The Man Booker International Prize połączono z nagrodą dla zagranicznej powieści przyznawanej przez „Independent". Obecnie otrzymują ją rokrocznie autorzy i tłumacze. Krótką listę nominowanych (sześć tytułów) poznamy 20 kwietnia, a laureata – 14 czerwca.

(PAP)